Verwachtingen managen

Verwachtingen zijn killing voor je geestesrust als je ze niet goed weet te managen. Te veel vasthouden aan verwachtingen, zeker als ze onuitgesproken zijn, is een garantie voor stress en slechte resultaten in je team. En het lastige is: iedereen heeft ze. Wil je weten hoe je verwachtingen kunt managen? Lees dan verder.

De psychologie van verwachting

Zie verwachtingen ten eerste voor wat ze zijn: verwachtingen, niet meer en niet minder. Het zijn gewoon gedachten. Ga je die met de realiteit verwarren, dan kom je mentaal in de knoop en raak je gestrest. Een afspraak is bijvoorbeeld pas een ‘afspraak’ als beide partijen akkoord zijn, en zelfs dan mag je nooit 100% verwachten dat die wordt nagekomen. Verwacht dus nooit dat de verwachting uitkomt, maar reken er wél mee. Oftewel: reken er niet op, maar houd er rekening mee. Dan kom je nooit voor verrassingen te staan.

Ten tweede: verwachtingen worden pas realiteit als ze gedeeld worden. Onuitgesproken verwachtingen hebben weinig waarde. Hoe duidelijker je verwachting voor anderen is, en hoe specifieker de afspraak, hoe groter de kans dat die uitkomt. Wees dus helder in wat je verwacht, zeker als er emotie in zit (“ik zou je dankbaar zijn als jij voor mij …”). Zorg er daarnaast voor dat je de verwachtingen van anderen kent, vooral als die jouw resultaten kunnen beïnvloeden.

Deel het ook als een verwachting is uitgekomen, bijvoorbeeld door de ander te bedanken of jezelf een compliment te geven. Bedank meer dan jij of anderen verwachten. Zie het als oefenen in dankbaarheid: het helpt je in de toekomst meer voor elkaar te krijgen.

Vier manieren van omgaan met verwachtingen

Er zijn vier manieren waarop mensen, en dus ook je medewerkers, met verwachtingen omgaan. Herken je hoe iemand reageert, dan kun je je aanpak daarop afstemmen.

1. Pleasen. Wie gek is op jouw waardering doet meteen wat je verwacht, en voldoet zelfs aan onuitgesproken verwachtingen. Soms vullen ze al voor je in wat je wilt. Je hoeft hier weinig voor te doen, maar besef dat de pleaser zelf ook een verwachting heeft: dat je hem of haar waardeert.
2. Voldoen. Wordt de verwachting gezien als een regel, ‘in steen gegrift’, dan wordt die veel makkelijker nagestreefd. Sommige mensen, zeker perfectionisten, willen aan verwachtingen voldoen omdat ze zichzelf dan pas waardering gunnen. Hoe meer een verwachting op een onontkoombare afspraak lijkt, hoe vaker eraan wordt voldaan.
3. In twijfel trekken. Soms wordt een afspraak in twijfel getrokken. Sommigen voeren de taak toch uit, om niet achteraf aangesproken te worden. Anderen doen het niet en melden doodleuk: “je meende toch niet wat je zei?” Check daarom of de ander hetzelfde onder de verwachting verstaat als jij. Wees overduidelijk, zet het op papier en neem alle twijfel weg.
4. Negeren. Sommige mensen doen juist níét wat je vraagt, omdat ze het er niet mee eens zijn of geen dominantie accepteren. Ze ervaren het simpelste verzoek als een ‘eis’. Hierop anticipeer je door de lead bij de ander te laten: het vraagt diplomatie, bijvoorbeeld door om meer uitleg of support te vragen, waarna ze je vaak alle ruimte geven.

Samen of alleen aan je verwachtingen werken

In de wereld van het coachen zeggen we vaak: je kunt je eigen ogen niet zien. Iedereen heeft blinde vlekken en weet alleen wat hij of zij weet. Een ander ziet dingen die jij niet ziet. Alles zelf doen kan, maar doe je jezelf daarmee niet tekort? Een coach inschakelen helpt je sneller de gewenste resultaten te bereiken, vooral omdat een coach laat zien wat jouw rol daarin is. Onuitgesproken verwachtingen zijn trouwens ook een veelvoorkomende bron van stress.

Veelgestelde vragen over verwachtingen managen