Iedereen wil die fijne collega, goede vriend, ideale partner en prettige buur zijn. Maar de realiteit is dat je onmogelijk al die rollen perfect kunt vervullen. Voor je het weet ben je overspannen. Wat kun je doen om goed te blijven functioneren, met zo min mogelijk stress? Hieronder vind je principes en acties om je stress behapbaar te houden en een burn-out te voorkomen.
Accepteer je beperkingen
Misschien denk je: ‘als anderen de werkdruk aankunnen, dan moet ik dat toch ook kunnen?’ Is dat zo? Iedereen heeft andere talenten, karaktereigenschappen en een beperkte voorraad energie. Daardoor is bepaald werk of een ingewikkelde situatie voor de een beter vol te houden dan voor de ander. Je kunt nu eenmaal niet alles als ‘de beste’ doen. Iedereen heeft talenten, maar ook zwakke kanten. Ervaar die realiteit en stop met altijd de ideale collega, vriend of partner uit te hangen, voordat je er overspannen van raakt. De topper uithangen lijkt leuk, maar haalt je een keer onderuit. Geef toe dat je niet ideaal bent. Dat is niemand.
Leer delen
Delen, als in uitdelen, toebedelen, verdelen en meedelen, is een van de mooiste dingen om te doen. Dat geldt ook voor je gevoel en je gedachten. Maak anderen deelgenoot van je blijdschap én je zorgen, zonder bang te zijn hen ‘ermee op te zadelen’. Heeft iemand geen interesse, dan merk je dat snel genoeg. Maar de meesten zijn juist geïnteresseerd als jij eerlijk vertelt hoe het met je gaat. Praten over wat je blij maakt of dwarszit, lucht echt op, en je zult verrast zijn hoeveel anderen voor je willen betekenen.
Sommige mensen praten te veel: hun lippen gaan op en neer, maar zeggen ze ook iets van waarde voor de ander? Streef ernaar dat wat je zegt er werkelijk toe doet. Dat heet delen, en daar kun je niet genoeg van doen.
Veel mensen praten juist te weinig en houden te veel voor zichzelf. Door je gevoel te delen, juist als je je daarmee kwetsbaar opstelt, voorkom je stress. Het lijkt te simpel voor woorden, maar dat is het niet. Oprecht delen doet wonderen. Je zult versteld staan van de hulp die anderen aanbieden en van de dankbaarheid die je terugkrijgt.
Wees goed voor jezelf
Als je goed voor jezelf bent, komt je systeem tot rust. Luister om te beginnen naar de signalen van je lichaam. Geeft het aan moe te zijn, ga dan rusten. Is het overprikkeld, leg die telefoon weg, zet de televisie uit en ga een wandeling maken of een boek lezen. Een mens heeft rust nodig. Zonder rust is overspannenheid niet ver weg. Een mooie manier om goed voor jezelf te zijn, is mindfulness. Daarin word je je bewuster van je lichaam, merk je het als je over je grenzen gaat en geef je jezelf de rust die je nodig hebt. Mindfulness gaat vooral over bewust één ding tegelijk doen, zodat je veel zuiniger met je energie omgaat. Wil je steeds meerdere dingen tegelijk doen, dan vreet dat aan je energie. Houd je dat te lang vol, dan gaat je lichaam protesteren. Dat is wat we een burn-out noemen. Wees goed voor jezelf, zodat je ook weer goed voor anderen kunt zijn.
De omgeving
We hebben het nog niet gehad over de omgeving die stress veroorzaakt, zoals een hoge werkdruk. Daarover lees je meer in het artikel workload verminderen. De omgeving is wat het is. Het is nooit de omgeving die de stress veroorzaakt, maar de manier waarop jij ermee omgaat. Wordt er veel van je verwacht, of verwacht je veel van jezelf, en wil jij aan al die verwachtingen voldoen? Dan ervaar je stress, omdat jíj eraan wilt voldoen.
“Het is nooit de omgeving die de stress veroorzaakt, maar de manier waarop jij ermee omgaat.”
Aan de slag: 10 manieren om stress te verminderen
Hieronder staan acties waar je meteen mee kunt beginnen om bewust met stress om te gaan.

- Accepteer de realiteit zoals die is. De realiteit willen veranderen is een garantie voor een burn-out.
- Wees realistisch. Is wat jij van jezelf vraagt, of wat anderen van jou vragen, wel realistisch?
- Schrijf eens op wat stress bij jou veroorzaakt. Wat kost je meer dan gemiddeld veel energie, en wat zou je daaraan kunnen veranderen?
- Kom erachter wat jou energie geeft en maak daar regelmatig tijd voor.
- Bewaak je grenzen. Zeg ‘nee’ als het je te veel is. Lukt dat nog niet? Leer het dan.
- Beweeg. Minimaal 30 minuten per dag is genoeg, gewoon wandelen of fietsen volstaat.
- Rust dagelijks uit. Lezen of muziek luisteren helpt ook. En slaap voldoende.
- Houd jezelf in conditie: eet gezond, beperk koffie en alcohol en rook niet.
- Start je dag in rust. Iets eerder opstaan, mediteren of wandelen en rustig ontbijten doet wonderen.
- Houd zoveel mogelijk een vast dagritme aan. Regelmaat is de sleutel.
Samen of alleen leren omgaan met stress
In de wereld van het coachen zeggen we altijd: je kunt je eigen ogen niet zien. Iedereen heeft blinde vlekken en weet alleen wat hij of zij weet. Een ander ziet dingen die jij niet ziet. Alles zelf doen kan, maar doe je jezelf daarmee niet tekort? Een coach inschakelen, vaak nog betaald door de werkgever ook, helpt je sneller beter met stress om te gaan.
Minder stress, meer rust
Een stresscoach helpt je je patronen te zien en gezonder met druk om te gaan. Wij koppelen je aan een coach die bij je past, met 100% klikgarantie.
Veelgestelde vragen over omgaan met stress
Wat veroorzaakt stress op het werk?
Niet de omgeving zelf, maar de manier waarop je ermee omgaat. Stress ontstaat vooral als er veel van je wordt verwacht, of als je veel van jezelf verwacht, en je aan al die verwachtingen wilt voldoen.
Hoe kan ik stress verminderen?
Accepteer je beperkingen, deel je gevoel met anderen, wees goed voor jezelf en bewaak je grenzen. Beweeg dagelijks, rust voldoende, eet gezond en houd een vast dagritme aan. De 10 tips hierboven helpen je op weg.
Wat is het verschil tussen stress en een burn-out?
Stress is een normale reactie die er weer af kan. Een burn-out ontstaat als je te lang over je grenzen gaat en je lichaam gaat protesteren. Lees meer over de signalen op Thuisarts.nl.
Helpt mindfulness tegen stress?
Ja. Mindfulness leert je bewust één ding tegelijk te doen en de signalen van je lichaam op tijd op te merken, zodat je zuiniger met je energie omgaat en op tijd rust neemt.
Wanneer schakel ik een coach in bij stress?
Als je merkt dat je er zelf niet uitkomt, steeds over je grenzen gaat of richting een burn-out dreigt te gaan. Een stresscoach helpt je je patronen te zien en gezonder met druk om te gaan. Vaak betaalt je werkgever mee.
Kost een stresscoach mij iets?
Vaak niet. Werkgevers, het UWV of verzekeraars vergoeden coaching geregeld. Een kennismakingsgesprek is bij Coaching Nederland altijd vrijblijvend.